LIV Verloskundigen

Klachten

Tijdens en na de zwangerschap kun je klachten krijgen van uiteenlopende dingen. Hieronder volgt een opsomming.

- Aambeien - Afscheiding
- Bandenpijn - Bekkenklachten
- Blaasontsteking - Bloedverlies begin zwangerschap
- Bloedverlies na de zestiende week - Buikpijn
- Depressie - Flauwvallen
- Harde buiken - Hartkloppingen
- Hoofdpijn - Jeuk
- Kortademigheid - Maagzuur
- Misselijkheid - Moeheid
- Obstipatie - Spataderen
- Vocht vasthouden

Aambeien

Aambeien zijn in feite ook spataderen, maar dan rond de anus. Dit is anders dan vaak gedacht wordt, een veel voorkomende zwangerschapskwaal. Ook deze verdwijnen vaak weer na de zwangerschap.

Advies: Je kunt deze klacht voorkomen en verminderen door iedere dag je douchebeurt te eindigen met 30 seconden koud spoelen van de anus om de bloedsomloop te verbeteren. Je moet zorgen dat je stoelgang zo soepel mogelijk verloopt door o.a. het gebruik van veel vezels en veel (water) drinken. Wanneer je klachten toch verergeren kan je bij ons terecht voor Curanol. Het is aan te raden als je al last hebt van aambeien tijdens de zwangerschap om dit middel in huis te halen voor na de bevalling omdat de klachten vaak verergeren door het persen.

Afscheiding

In de zwangerschap kan het zijn dat je meer last hebt van vaginale afscheiding. Dit komt doordat de vaginawand beter doorbloed is dan buiten de zwangerschap. Hierdoor wordt er meer vocht afgescheiden. Als de afscheiding wittig is en je hebt verder geen klachten is er niets aan de hand.

Advies: In de zwangerschap ben je gevoeliger voor vaginale schimmelinfecties. Wanneer de afscheiding geel of groen verkleurd is en brokkelig en gepaard gaat met jeuk en of een branderig gevoel, dan is het verstandig even langs de huisarts te gaan. Vaak is er dan sprake van een schimmelinfectie. De huisarts schrijft dan medicijnen voor, deze zijn ongevaarlijk voor de zwangerschap.

Bandenpijn

Tijdens de zwangerschap gaat je baarmoeder groeien. De baarmoeder wordt in je buik op zijn plaats gehouden door zogenoemde banden. Een soort peesachtig materiaal dat moeilijk oprekt. Door het groeien van de baarmoeder moeten de banden ook groeien. Dit kan bandenpijn veroorzaken: een zeurende soms stekende pijn rechts en links onderin de buik. Bandenpijn kan vooral voelbaar zijn bij bepaalde bewegingen, zoals opstaan, omdraaien in bed, lang lopen of staan. Bandenpijn kan de gehele zwangerschap voorkomen. Het kan absoluut geen kwaad.

Advies: Let vooral goed op je houding (hieronder beschreven).

Bekkenklachten

De weefsels die het bekken, het heiligbeen en het schaambeen met elkaar verbinden worden tijdens de zwangerschap slapper onder invloed van de hormonen. Dit is nodig om het bekken wat flexibeler te maken zodat de baby er makkelijker doorheen kan tijdens de bevalling. Bij sommige vrouwen ontstaat er iets teveel ruimte tussen de aanknopingspunten van het bekken. Het bekken wordt erg beweeglijk en dit veroorzaakt pijnklachten.
Deze klachten herken je aan een beurs en moe gevoel rond het schaambeen en pijn in de onderrug. Soms straalt de pijn uit naar de binnenkant van het bovenbeen of naar de lies. Pijn kan er ook ineens inschieten waardoor het soms lijkt alsof je door een been zakt. Vaak zijn bekkenklachten het gevolg van onvoldoende stevigheid van de spieren die het bekken horen te ondersteunen. Veel van deze klachten kunnen dan ook verbeteren en zelfs worden voorkomen door spierversterkende oefeningen te doen. Deze zijn gebaseerd op het verstevigen van de bekkenbodem-, buik-, bil-en beenspieren.

Advies: Het is belangrijk om goed op je houding te letten;
- Sta recht op,
- Kantel je bekken ( breng je schaambeen naar voren, daarvoor span je automatisch je bil en je buikspieren aan),
- Probeer je buik te dragen met je buikspieren,
- Zet je knieen niet op slot (naar achter) maar hou ze licht gebogen,
- Zet je tenen iets uit elkaar.

Je bekkenbodem kan je ook oefenen;
Span je bekkenbodem aan (hetzelfde gevoel als wanneer je nodig moet plassen maar dit nog ophoudt) tien keer tien tellen lang en ontspan deze weer tussendoor.
Doe dit drie keer per dag.

Je moet deze oefening niet doen tijdens het plassen, dan kan de blaas zich niet goed legen en verhoog je de kans op een blaasontsteking. Wanneer je merkt dat deze oefeningen niet volstaan voor je klachten of ze verergeren zelfs, meldt dit dan bij ons. Wij verwijzen je dan naar een van onze gespecialiseerde fysiotherapeuten, die dan een behandeling kunnen starten. Wij hebben voorkeur voor vroeg verwijzen om erger te voorkomen in plaats van achter de feiten (klachten) aan te lopen. Wij adviseren om een bekkenband alleen te dragen in overleg met je behandelende fysiotherapeut, omdat je bij verkeerd gebruik juist de klachten kan verergeren.Vaak verdwijnen de klachten weer na de zwangerschap.

Blaasontsteking

In de zwangerschap heb je een iets vergrote kans op een blaasontsteking. Juist in de zwangerschap verloopt deze in het begin vaak zonder klachten. Je merkt het dan pas in een later stadium door bijvoorbeeld veel harde buiken, buikpijn of pijn bij het plassen.

Advies: Het helpt om veel te drinken en je urine aan te zuren met bijvoorbeeld vitamine C, cranberry tabletten, sinaasappels en frambozen.

Wanneer de blaasontsteking zich al in een verder stadium bevindt, kun je deze alleen bestrijden met een antibiotica kuur. Deze wordt voorgeschreven door de huisarts. Je kunt dan wat schone urine opvangen (eerst onderkant goed schoonmaken, dan een klein beetje in de wc plassen en dan een beetje opvangen in een potje), en deze door de huisarts laten testen. Het is belangrijk te vermelden dat je zwanger bent, zodat je een antibioticum krijgt die ongevaarlijk is voor de zwangerschap.

Bloedverlies begin zwangerschap

Een op de vijf vrouwen verliest in het begin van de zwangerschap wat bloed. Er zijn verschillende oorzaken. Bij het innestelen van de vrucht in de baarmoeder (rond de vierde week van de zwangerschap) kan wat bloed vrijkomen. Het lijkt soms op het begin van een normale ongesteldheid, maar dat is het niet. De baarmoedermond is in de zwangerschap extra doorbloed waardoor je makkelijk wat licht bloedverlies kan hebben na het vrijen, na een lastige stoelgang of zwaar tillen. Dit is allemaal ongevaarlijk. Soms is er wel sprake van een miskraam. Dit kan je niet voorkomen! Vaak begint een miskraam met buikkrampen en krijg je daarna ruim bloedverlies. Wanneer je denkt dat er sprake is van een miskraam of als je ongerust bent geworden mag je ons altijd bellen op het spoednummer: 06-222 455 41.

Bloedverlies na de 16e week

Als je na de zestiende week van de zwangerschap bloed verliest, willen we graag dat je ons belt. Eveneens geldt dat vaak de betere doorbloeding van je geslachtsorganen de oorzaak is. Meestal is het onschuldig, maar soms zullen we verder onderzoek moeten doen om complicaties uit te sluiten. Bel hierom dus direct met de spoedlijn: 06-222 455 41

Buikpijn

Aan het begin van de zwangerschap kun je wat last hebben van buikpijn. Meestal is dit een zeurende pijn onderin je buik. Vergelijkbaar met wat menstruatiepijn. Deze pijn is veelal het gevolg van het groeien van je baarmoeder en kan dus geen kwaad. Ben je ongerust dan mag je ons altijd bellen. Zolang het niet gepaard gaat met bloederlies hoef je je geen zorgen te maken. Heb je heel hevige buikpijn aan het begin van de zwangerschap, dan is het wel verstandig om ons hierover te informeren. Heb je hierbij ook bloederlies, dan zou het kunnen zijn dat je een miskraam krijgt, maar dat is niet altijd het geval. Je mag hiervoor bellen op ons spoednummer.

Ben je voorbij de eerste 13 weken en heb je buikpijn, dan kan het zijn dat je bandenpijn hebt (zie bandenpijn), of harde buiken (zie harde buiken). Heb je hevige buikpijn dan mag je ons altijd bellen op het spoednummer: 06- 222 455 41. Heb je buikpijn die komt en gaat en iedere paar minuten terugkomt, dan kan het zijn dat je weeën hebt. Dit kan onschuldig zijn in de vorm van oefenweeën, maar ben je nog geen 37 weken zwanger, dan willen we graag dat je ons belt op het spoednummer. Soms is de oorzaak voor buikpijn een blaasontsteking. Het kan dus zijn dat we je vragen wat urine naar de huisarts te brengen.

Depressie

Niet iedereen reageert hetzelfde op de schommelingen van hormonen. Het kan daarom zijn dat je vriendin dolblij en gelukkig is, maar dat jij je helemaal niet zo goed voelt. Huilbuien, een kort lontje, je blijft liever in bed dan eruit te komen. Je voelt je somber of verdrietig en je begrijpt niet waar het vandaan komt. Graag willen we dat je het bij ons vertelt als je hier last van hebt. Soms is het nodig extra hulp in te schakelen, maar veelal is een stukje steun en begrip al voldoende. Er zijn ook vrouwen die voor de zwangerschap last hebben gehad van depressies en daar eventueel ook medicijnen voor hebben geslikt, maar die zich de hele zwangerschap goed voelen. Belangrijk is dan wel om te weten dat je na de zwangerschap wel terug kunt vallen. Vandaar dat wij bij de intake ook vragen naar depressie. En na de bevalling zullen we zeker terug komen op hoe het ermee gaat.

Flauwvallen

In de zwangerschap hebben veel vrouwen last van een lage bloeddruk. Dit is een heel normaal verschijnsel in de zwangerschap. Vaak maakt de bloeddruk nog een diepere daling rond e 20-26 weken. Dit wordt de mid-pregnancy-dip genoemd. In deze periode van je zwangerschap is de placenta aangelegd en groeit uit. Er zijn bloedvaten gemaakt om de placenta te voorzien van bloed. Er is alleen nog niet genoeg bloed in je lichaam aangemaakt om de bloeddruk op pijl te houden. Hierdoor zakt de bloeddruk rond deze periode nog iets verder dan aan het begin van de zwangerschap. Het gevolg hiervan kan zijn dat je af en toe een beetje flauw en duizelig wordt. Dit kan geen kwaad voor jou en de baby, het is alleen ongemakkelijk. Sommige vrouwen vallen in deze periode van de zwangerschap zelfs enkele keren flauw. Ook dit is niet schadelijk voor de baby, maar je schrikt er vaak wel erg van. Advies: ben je bekend met een lage bloeddruk en ben je af en toe duizelig, dan is het verstandig om altijd iets te eten in je tas te hebben. Probeer je maaltijden goed te verdelen over de dag, zodat je ongeveer 5-6x per dag iets eet. Merk je dat je wat flauw wordt, neem dan een zout dropje of een kopje drinkbouillon. Hiervan krijgt je bloeddruk een stimulans, waardoor je je vaak iets beter voelt.

Harde buiken

In de zwangerschap kun je last hebben van harde buiken. We spreken van een harde buik wanneer je baarmoeder samentrekt en gedurende een korte periode hard blijft aanvoelen. Dit kan een aantal minuten aanhouden. Hierna wordt de buik vanzelf weer soepel. Bij de eerste zwangerschap hebben vrouwen meestal niet zoveel last van harde buiken. Bij een volgende zwangerschap komen harde buiken veelal vaker voor. Dit komt omdat je buikspieren bij een eerste zwangerschap nog vrij goed functioneren. Bij een volgende zwangerschap zijn de buikspieren al eens flink uitgerekt geweest, waardoor ze minder steun kunnen geven. Belangrijk bij harde buiken is dat ze niet met een regelmaat van bijvoorbeeld 4-5 minuten terugkomen en niet echt pijnlijk zijn. Zijn harde buiken echt pijnlijk en komen ze elke 4-5 minuten dan is het raadzaam contact met ons op te nemen via ons spoednummer.

Krijg je harde buiken als gevolg van stress of drukte dan is dit een signaal van je lichaam om het iets rustiger aan te doen. Een paar harde buiken per dag is normaal, worden het er meer dan 10 per dag dan is het raadzaam contact met ons op te nemen. Soms is er een achterliggende oorzaak zoals een blaasontsteking voor te vinden.

Hartkloppingen

Tijdens je zwangerschap neemt de hoeveelheid bloed in je lichaam met 25% toe. Vijf liter bloed wordt zes tot zes en een halve liter. Het hart moet harder werken om het bloed door het lichaam te pompen. Daarom slaat je hart ook sneller dan normaal, zo'n vijftien tot twintig keer extra per minuut. Door dit mechanisme en je hormonen kan je last krijgen van hartkloppingen. Je voelt dan je hart overslaan en soms ook onregelmatig kloppen, vaak gaat dit gepaard met een gejaagd gevoel. Cafeïne kan dit proces beïnvloeden. Dit is ongevaarlijk.

Advies: Blijf vooral rustig, ga even zitten of liggen dan zakt het vanzelf weer wat af.

Hoofdpijn

Tijdens de zwangerschap hebben veel vrouwen last van hoofdpijn. Dit komt meestal door de hormonale veranderingen of doordat je te weinig drinkt. Het kan soms erg vervelend zijn en wat langer aanhouden. Je mag voor hoofdpijn alleen gewone pure paracetamol gebruiken zonder toevoegingen als coffeïne/codeïne etc. Andere pijnstillers als bijvoorbeeld ibuprofen, naproxen, panadol, aleve worden afgeraden omdat er werkzame stoffen in zitten die de placenta passeren.

Advies: zorg dat je voldoende drinkt (zeker 2 liter per dag)en slaapt en dat je zo min mogelijk stress hebt.

Jeuk

Sommige vrouwen krijgen tijdens de zwangerschap last van jeuk aan hun buik en ledematen. De zwangerschap kan een lichte stuwing in de lever veroorzaken waardoor niet alle afvalstoffen worden afgevoerd en dus in het bloed terechtkomen. Via het bloed veroorzaken deze afvalstoffen soms jeuk en huiduitslag.

Advies: Het kan helpen om niet te heet te douchen en eventueel mentholpoeder of gel te gebruiken. Als je extreme jeuk hebt, of indien de jeuk met name op handpalmen en voetzolen zit, meldt dit dan bij ons.

Kortademigheid

In je zwangerschap groeit je baarmoeder, hierdoor ontstaat er minder ruimte in je buik. Je middenrif wordt wat omhoog geduwd, waardoor je longinhoud kleiner wordt. Dit veroorzaakt de kortademigheid. Ook deze kwaal is ongevaarlijk.

Advies: Blijf vooral rustig, ga even zitten of liggen dan zakt het vanzelf weer wat af.

Maagzuur

Veel zwangeren krijgen last van maagzuur. Dit komt omdat je maag wat minder ruimte krijgt en de afsluiting naar je slokdarm wat minder goed functioneert. Vooral als je gaat slapen en je ligt plat dan wil maagzuur nogal eens opkomen. Dit kun je iets tegengaan door je hoofdeinde van je bed iets omhoog te zetten, zodat je minder plat ligt.

Advies: Probeer klachten te voorkomen door niet teveel, te vet of te gekruid te eten. Bepaalde voedingsmiddelen kunnen ook helpen: melk, vanille vla, pepermuntje of een banaan. Wanneer dit allemaal niet voldoende is mag je de volgende middelen gebruiken: Rennie, Regla ph, Gaviscon, Antagel en Maalox. Deze zijn te verkrijgen zonder recept bij drogist en apotheek.

Misselijkheid

Misselijkheid komt vooral voor in de eerste drie maanden van de zwangerschap en soms ook in lichtere mate aan het eind van de zwangerschap. Dit heeft alles te maken met veranderende hormoonspiegels.

Advies: Bij ochtendmisselijkheid kan het helpen om na het wakker worden nog even te blijven liggen en een cracker of een beschuitje te eten terwijl je nog in bed ligt. De rest van de dag helpt het vaak om regelmatig kleine beetjes te eten. Gembercapsules willen ook nog wel eens helpen. Rustig opstaan helpt om het opkomen van de misselijkheid te voorkomen. Soms kan homeopathie ook wat voor je betekenen. Van VSM zijn er korreltjes die je kunt nemen tegen de misselijkheid. Deze kun je kopen bij de drogist.

Hoe vervelend het ook is, je hoeft je geen zorgen te maken. Ook al verlies je gewicht door overgeven of gebrekkige eetlust, je lichaam heeft genoeg reserves om de baby normaal te laten groeien. Je moet ons altijd bellen als je de hele dag door spuugt en niets binnen houdt. Zeker wanneer je daarbij ook nauwelijks hoeft te plassen kun je gaan uitdrogen. Wij kunnen dan je urine testen om te kijken of het nog goed genoeg gaat en je eventueel doorverwijzen. Je moet dus wel wat urine opvangen in een potje en voor ons meenemen.

Moeheid

Vooral de eerste 3 maanden van je zwangerschap kan je je erg moe voelen. In die maanden wordt je kindje in aanleg volledig gevormd en dat vergt veel energie van jou. Moeheid is heel normaal en wij adviseren je dan ook vooral regelmatig te rusten als je lijf aangeeft dat daar behoefte aan is. Na zo'n 16 weken heb je vaak weer wat meer energie. De laatste maanden wordt je lichaam zwaarder en zal je weer meer behoefte hebben aan rust.

Advies: Luister goed naar je lichaam, ga overdag even een uurtje slapen als je daar behoefte aan hebt. Dat is vooral van belang voor als je 's nachts slechter slaapt!

Soms wordt vermoeidheid veroorzaakt door een tekort aan ijzer in je bloed: bloedarmoede ofwel anemie. Het kan daarom zijn dat we een extra keer je ijzergehalte controleren. In principe testen we het ijzergehalte (je Hb) in je bloed de eerste keer dat je bij ons komt en bij 30 weken zwangerschap. Dit kunnen we gewoon op de praktijk doen middels een vingerprikje. Wanneer je Hb onder bepaalde afkapwaarden komt zullen wij je een recept voor staalpillen voorschrijven. In sommige gevallen zullen we je vragen een extra bloedonderzoek in het ziekenhuis te laten doen.

Advies: Om je ijzergehalte op peil te houden kan je al vanaf het begin van je zwangerschap letten op je voeding. Eet bruinbrood, 'groene' groenten(andijvie, spinazie, brocoli, bietjes enz.) en 'rood' fruit, noten, gedroogd fruit, appelstroop etc. Gebruik geen melkproducten bij je maaltijden. Calcium (in melk, yoghurt, vla enz.) remt de ijzeropname in je bloed. Vitamine C bevordert juist de ijzeropname, beter is het dus een glas jus d'orange of bijvoorbeeld roosvicee bij je maaltijd te drinken. Als je erg vermoeid bent of je ijzergehalte dreigt te laag te worden kan je Floradix gaan gebruiken. Dit is een kruidenelixer op natuurlijke basis waarvan je je weer wat fitter voelt en waarmee je je ijzer op peil houdt. Roosvicee ferro is ook een goed middel, dit is aanmaaklimonade met extra ijzer toegevoegd.

Obstipatie

Oftewel de lastige stoelgang. Dit is een kwaal die bij veel zwangeren voorkomt. Ook deze klacht is hormonaal.

Advies: Je kunt proberen problemen te voorkomen door veel water te drinken naast je koffie, thee en melk. Veel vezels en fruit met uitzondering van bananen. Bij de supermarkt verkopen ze "Stimulance", dit is een drankje dat helpt bij verstopping. Wanneer je buikpijn krijgt en meerdere dagen achtereen niet naar het toilet kan, neem dan contact op met ons of met de huisarts voor eventuele middelen die je dan kan gaan gebruiken.

Spataderen

Tijdens de zwangerschap kan je last krijgen van spataderen. Meestal op je benen, maar soms ook bij je schaamlippen. Vaak verdwijnen deze weer na de zwangerschap.

Advies: Als ze snel verergeren of je krijgt er ook pijnklachten bij is het raadzaam naar de huisarts te gaan, deze kan je verwijzen om speciale steunkousen aan te laten meten. Er zijn bepaalde fysiotherapeuten die spataderen behandelen met specifieke massage. De effecten hieran blijken vooralsnog erg goed. Echter is hier nog niet veel oer bekend. De dichtst bijzijnden zitten voor zover wij weten in Den Haag en Niewerkerk aan den IJssel.

Vocht vasthouden

Veel vrouwen houden in de zwangerschap vocht vast. Vaak gebeurt dit pas in de tweede helft van de zwangerschap. Het gevolg hiervan is dikke enkels, voeten en handen. Soms kun je last krijgen van stijve en of tintelende vingers. Dit is lastig, maar ongevaarlijk.

Advies: Probeer veel water te drinken om je nieren goed te laten spoelen en bij veel vocht in je onderbenen kun je met je benen omhoog gaan zitten. Verder kun je brandnetelthee of lindebloesemthee gebruiken. Deze soorten thee helpen je lichaam meer vocht af te scheiden.